Diksyonè Kreyòl.

1 910 mo nan diksyonè a

Biwo

Yon tab ki gen tiwa pou mete plim, papye, kreyon, e latriye. Yon chanm, yon kay moun ki ap fè biznis itilize pou resevwa kliyan yo. Yon chanm andedan yon biznis kote responsab biznis la fè tout travay li.

Biyè

Biyè: Lajan papye. Yon moso papye yon moun itilize pou voye yon mesaj lè li pa prepare pou fè lèt nòmal.

Biznis

Vann machandis, sèvis pwofesyonèl. Yon kay ki gen moun ki ap fè machandiz, vann machandiz, vann pwofesyonèl sèvis andedan li.

Blag

Yon konvèsasyon sou anpil bagay san konsantre sou yon sijè an patikilye. Moun bay blag avèk moun ki nan menm jenerasyon avèk yo ou byen anviwon menm laj avèk yo. Yon diskou ki fè odyans la ri.

Blage

Pale de anpil bagay san konsantre sou yonn. Divage. Bay blag avèk lòt moun.

Blam

Responsablite ki tonbe sou do yon moun pou aksyon li.

Blame

Mete responsablite sou do yon moun pou aksyon.

Blan

Koulè, non yon ras moun. Koulè nòmal dan moun. Yonn nan kat koulè moun ki egziste sou tè a: blan, wouj, jón, nwa. San tach, san peche.

Blanchi

Fè yon bagay vini gen koulè blan. Retire malpwoprete nan yon bagay.

Blaze

Disparisyon vrè vizaj, koulè orijinal yon moun, yon bagay.

Ble

Yon koulè ki sanble avèk koulè syèl la, koulè yon basen dlo. Ble maren, Yon koulè ble ki prèske nwa. Yon vejetab fèmye kiltive nan peyi Etazini e yo fè farin avèk li.

Blese

Fè yon moun, yon bagay mal. Koupe kò yon èt vivan pou san soti. Di yon moun pawòl ki fè li mal. Di yon moun yon verite li ap eseye evite.

Blofe

Bay manti. Di moun yon bagay ki pa vrè avèk espwa moun nan ap kwè bagay sa a vrè. Aksyon yon jwè pokè ki pa gen kat nan men li pou li genyen yon pati pokè epi li mize plis lajan pou fè lòt jwè panse li ap genyen jwèt la.

Bloke

Anpeche yon moun, yon bagay kontenye yon bagay ki te kòmanse.

Bo

Rale lè rantre nan yon bouch ki kole avèk yon lòt bouch, nenpòt lòt bagay tankou figi yon moun.

Bobin

Yon bagay ki vlope avèk fil. Yon aparèy elektwonik ki fè kouran vwayaje an won pou kreye yon jaden manyetik, konsa yon metal nan jaden manyetik la tounen leman.

Bobine

Vire an won. Aksyon yon bagay ki ap vire an won. Vlope yon bagay avèk fil.

Bòdi

Bòdi: Sou kote nenpòt bagay. Nenpòt bò ki te ogmante pou fè yon bagay pi solid.

Bòfrè

Bòfrè: Mari sè yon moun. Frè madanm yon mari.

Bòkò

Bòkò: Yon gason e yon dirijan seremoni lwa tankou vodou nan peyi Ayiti. Yon gason e yon doktè fèy ki itilize espri sinatirèl pou konpoze medikaman li. Yon dirijan move espri ki touye moun. Yon sèvitè lwa ki pèmèt lwa yo itilize kò li pou yo kominike avèk vivan yo, pitit fèy yo.

Bòl

Bòl: Yon veso won e fon pou moun mete manje. Yon bòl pi bon pou sèvi bouyon avèk sòs paske asyèt twò plat pou djòb sa a.

Bòlèt

Bòlèt: Lotri peyi Ayiti a. Ayisyen jwe bòlèt an kachèt nan kèk lòt peyi tankou Etazini. Yo telefone moun nan peyi Ayiti pou konnen ki boul ki soti nan jou sa a.

Bon

Tout bagay ki ale egzateman jan sosyete a espere li te dwe ale. Tout bagay moun renmen gen nan bouch li. Yon nouriti moun renmen. Nenpòt sa ki fè yon moun santi li byen.

Bondi

Eta yon bagay ki ale frape yon kote epi li retounen nan direksyon li te soti.

Bondye

Espri diven tout relijye kwè ki kreye syèl la avèk tè a. Gran frè Satan ki te chase Satan epi voye li sou tè a paske Satan te vle pran lemond nan men li. Yon sèl espri tout relijye ap sèvi. Yon espri ki toujou prezan.

Bonjou

Yon mo moun nan ti kiminote yo itilize pou salye lòt moun yo rankontre nan maten. Swè yon moun fè yon lòt pou jounen moun sa pase byen.

Bonm

Yon veso won, fon moun itilize sou dife pou fè manje pou plizyè moun manje. Manje ki fini fèt nan bonm ale nan asyèt, bòl pou moun manje. Yon kannistè eksplozif ki kapab fè anpil dega tankou touye moun, kraze kay.

Bonswa

Yon mo moun nan ti kominote yo itilize pou salye yon lòt moun lè yo rankontre li aswè, apre mitan jounen an. Swè yon moun fè yon lòt avèk espwa sware moun nan ap ale pase byen.

Bonte

Kalite yon moun genyen ki ale nan direksyon sosyete kote li ap viv konsidere kòm bon. Eta yon moun ki renmen ede lòt moun ki nan bezwen.

Bòpè

Bòpè: Mari manman yon moun lè mari a pa papa pitit manman.

Bòs

Bòs: Moun ki konnen kijan pou li fè, ranje yon bagay ki kase, ki pa fonksyone byen. Pwofesyonèl nan ti zòn peyi Ayiti yo tankou ebenis, òfèv, e latriye.

Bosou

Pi piti nan twa timoun yon manman fè pandan yon sèl akouchman.

Boubou

Gade bèbè.

Bouboun

Pati nan kò yon fi ki pi entim pou li plis pase tout rès kò li. Kote yon fi itilize pou pipi, koupe, pouse pitit soti nan vant li, pran plezi.

Bouch

Yon tou kote yon bagay kapab antre andedan yon lòt. Yon tou nan figi moun e anba nen moun. Moun itilize li pou manje bwè, pale, chante e latriye.

Bouche

Elimine yon bouch. San entelijans, edikasyon, kontak avèk moun eklere, sosyete sivilize.

Bouda

Pati nan yon pye bwa ki touche tè a. Pati dèyè kò moun ant do li e janm li. Moun itilize tou ki nan mitan bouda li pou pouse poupou deyò. Se pati sa a nan kò fi anpil gason toujou enterese gade plis.

Bouden

Yon bagay fo yon moun bay yon lòt moun, san lòt moun nan pa konnen, pou yon bon bagay.

Bouji

Prèske menm bagay avèk balèn. Yon fabrikasyon ayisyen ki gen yon mèch koton avèk lasi; konsa li kapab boule pou bay limyè. Pè avèk pastè itilize balèn nan legliz, bòkò itilize bouji nan badji. Kidonk bouji se yon enstriman pou rele lespri yo.

Boujonnen

Lè yon plant, yon pye bwa, branch yon pye bwa kòmanse grandi.

Boujwa

Moun nan ansyen sosyete fransè yo ki te gen tout pouvwa politik, ekonomik, e latriye. Moun nan sosyete ayisyen yo ki panse yo siperyè mas pèp la e ki gen pouvwa ekonomik e politik nan men yo. Yon ti gwoup moun ki fè sa yo vle nan peyi a paske yo gen gwo lajan nan men yo. Boujwazi, Denominasyon gwoup boujwa yo. Nenpòt kouch nan sosyete anyisyen an ki panse li siperyè mas peyi a e ki gen pouvwa ekonomik e politik peyi a nan men yo.

Bouk

Ti vil nan peyi Ayiti. Yon komin, pou moun andeyò ti vil sa a, ki reprezante yon gwo vil. Yon pati nan yon sentiwon ki ede moun boukle sentiwon an. Bouk Kabrit, Yon mal kabrit.

Boukan

Yon flanm dife moun prepare pou diminye fatray, pou fè espas, pou boukannen yon bagay, pou chofaj.

Boukannen

Mete, yon bagay pou moun manje, sou flanm dife pou jis li vini mou, li kwit. Mete yon bagay nan boukan dife.

Bouki

Yon karaktè nan lejand ayisyen ki toujou gen pou li kontrekare Timalis. Yon moun ki kapab pote anpil chay.

Boukina Faso

Yon peyi nan nò lwès kontinan Afrik la.

Boukle

Kole de pwent yon sentiwon ansanm pou li kapab peze yon rad sou senti moun; konsa rad la pa kapab glise desann.

Boul

Nenpòt bagay ki won. Yon bagay won moun itilize pou jwe volebòl, foutbòl, e latriye. Pati nan yon bagay ki pouse sou deyò.

Boulanje

Yon kay ki gen yon fou andedan li e moun itilize pou kwit pen, gato, bonbon, e latriye. Nan gwo vil Ayiti yo, anpil boulanje gen yon fou an metal ki brile gaz ou byen elektrisite. Nan vil pwovens yo, moun yo fè fou yo avèk labou e wòch ou byen mòtye e wòch ou byen brik. Fou sa yo gwo anpil e yo kapab anfounen anpil plato pen an menm tan.

Boule

Resevwa twòp chalè pou vini transfòme an dife. Kole dife sou yon kò ki pa kapab tolere dife, chalè a. Kole dife sou yon kò ki pa tolere dife pou jis li vini koulè nwa e fasil pou kraze, jis li kraze menm.