Diksyonè Kreyòl.

1 910 mo nan diksyonè a

Frape

Leve yon bagay epi lage li sou yon lòt avèk fòs. Dirije yon kò nan direksyon yon lòt avèk fòs jis yo rankontre.

Frè

Frè: Yon pitit gason ki gen menm manman ou byen papa avèk yon lòt piti menm moun sa yo.

Fredi

Yon gwo chanjman nan tanperati yon zòn kote nivo tanperati a kapab desann pi ba ke zewo degre. Lè gen fredi moun oblije abiye avèk plizyè rad pou kenbe yo cho.

Frèt

Frèt: Yon branch bwa yon moun itilize pou li frape sou yon lòt moun pou fè kò moun sa a fè li mal. Lè kò yon moun fè li mal, moun nan kriye. Eta moun ki ap viv nan yon zòn ki gen fredi.

Fri

Eta yon bagay ki bouyi nan lwil. Anpil grenn bwa tankou mango, rezen, zoranj moun kapab manje depi yo rive mi.

Frijidè

Frijidè: Eta yon bagay ki frèt. Yon mak machin ki fè glas e ki rafrechi nenpòt bagay ki andedan li. Anpil moun konfonn mak machin nan avèk machin nan menm: yo rele machin nan frijidè tou. Lè yon likid rete andedan machin sa li fè glas.

Fwomaj

Yon preparasyon lèt ki fè li vini di. Moun manje fwomaj tankou anpil manje solid. Gen kèk fwomaj ki solid anpil, gen kèk ki mou tou e tout soti nan lèt.

Fwon

Espas devan tèt yon èt vivan ki ant je li avèk cheve li, kòn li. Devan tèt yon moun ant cheve li avèk sousi li.

Fwonte

Eta yon moun ki fè yon bagay ki depase laj li. Yon ti gason ki gen de ane konsa mande, nan yon bal, yon granmoun fi ki gen 40 ane konsa pou danse avèk li. Eta yon moun ki renmen eseye fè nenpòt bagay menmsi li pa konnen kisa rezilta ap ye.

Fyèl

Fyèl: Yon ògán andedan vant yon èt vivan ki anmè anpil. Yon bagay ki anmè anpil. Eksperyans yon move moman nan lavi yon moun.

G

G: Setyèm lèt nan alfabèt lang Kreyòl la ki pwononse menm jan avèk pati nan kò moun ki pèmèt li wè a, je.

Gade

Fikse je sou yon bagay san pyès entansyon. Obsève.

Gadjèt

Yon ti pwent fè nan yo zam moun itilize pou fè yonn, plizyè bal soti nan zam nan.

Gagè

Gagè: Yon plas kote gason ayisyen ale pou fè kòk batay pou yo parye lajan. Gen fi ki ale nan plas sa tou, men yo ale la pou sèvi gason ki a parye yo manje, tafya, e latriye.

Galan

Eta yon gason ki toujou toupre pou sèvi fi avèk entansyon li kapab jwenn yon rekonpans pou sèvis li.

Galèt

Galèt: Wòch sou kote yon rivyè ki byen ranje tankou moun te pran tan pou ranje yo, men se rivyè a menm ki pote yo mete nan plas sa pandan li ap desann.

Galita

Yon espas sou anlè galri yon kay kote moun kapab rantre andedan li lè moun nan deja andedan kay la. Pa gen mwayen pou rantre andedan galita a soti sou deyò.

Galri

Yon espas nan yon kay kote moun ki ap viv nan kay la kapab chita pou pran bon van e respire bon lè. Espas sa a toujou bay sou lari e anba galita a.

Ganmèl

Yon gwo twons bwa ki gen yon tou rektang tankou yon bwat san kouvèti andedan li. Li kapab kenbe likid. Se peyizan ayisyen ki itilize li plis.

Gason

Premye moun Bondye te mete sou tè a anvan li te fè fi. Yon moun ki gen yon zozo nan fant janb li. Mari yon fi, papa yon moun, e latriye. Yon mal moun.

Gaz

Yon pwodui chimik moun ki oblije fèmen andedan yon tank pou li pa evapore nan lè. Yon likid ki kapab vini envizib menm jan avèk oksijèn. Moun itilize gaz nan machin, avyon, fou, e latriye.

Gazèl

Gazèl: Yon ti femèl bèf ki poko fè pitit.

Gazon

Yon kalite zèb moun prepare pou fè devan yon kay, lakou yon kay bèl.

Ge

Eta yon moun, yon timoun, ki toujou ap jwe, ki toujou anvi jwe.

Gèmen

Gèmen: Moman lè yon grenn kòmanse grandi.

Gen

Eta yon bagay ki anba kontwòl ou byen ki se pwopriyete yon moun, yon bagay ki fè pati de yon lòt.

Genyen

Sitiyasyon yon moun ki vini mèt, ki gen yon bagay. Pran premye plas nan yon jwèt, yon kous, e latriye.

Gete

Eta yon moun, yon timoun ki ge. Nenpòt kadans yon moun genyen ki fè li sanble yon moun ki ge, ki kontan.

Gildiv

Yon izin nan peyi Ayiti kote yo fè kleren.

Ginen

Guinee. Yon mwayen pou di yon bagay lwen menm jan avèk esklav nwa yo ki te konnen soti nan Ginen, sou kontinan Afrik la pou ale Ayiti. Nenpòt bagay ki lwen anpil. Yon peyi nan kontinan afriken an kote anpil esklav nwa te soti.

Gita

Yon enstriman mizikal ki gen sis kòd e mizisyen jwe li avèk prèske tou dis dwèt yo.

Giyon

Yon bagay, yon moun, ki fè lavi yon lòt moun difisil. Yon moun, yon bagay ki anmèdan.

Giyonnen

Aksyon yon giyon. Bay yon blag sou yon moun, di yon moun bagay li pa renmen tande.

Glas

Yon moso materyèl, lè moun gade li, moun nan kapab wè figi li avèk tout bagay ki an fas materyèl sa. Yon dlo moun mete nan frizè yon refrijeratè epi ki vini di tankou yon wòch. Glas gen yon koulè gri ou byen blan. chalè kapab fonn glas.

Glase

Eta yon bagay ki gen glas nan li. Yon bagay ki frèt anpil tankou glas.

GMC

(General Motor Company) Yon konpayi machin ameriken ki fè gwo kamyon avèk kèk ti machin tou.

Gode

Yon resipyan ki fèt pou moun bwè likid tankou dlo, kafe, e latriye.

Gòl

Gòl: choute, voye yon boul rantre nan kan yon lòt ekip.

Gonayiv

Pi gwo vil nan Depatman Latibonit la. Se yonn nan pi ansyen vil nan peyi Ayiti. Se nan vil sa fondatè peyi a te fè seremoni endepandans Ayiti. Vil sa plase nan mitan lwès peyi Ayiti.

Gonbo

Non moun nan kèk zòn peyi Ayiti bay grenn glise yon ti pye bwa donnen. Kalalou. Moun fè bon sòs avèk grenn sa a.

Gou

Opinyon yon moun genyen de yon bagay ki andedan bouch li.

Goud

San santim, san kòb nan lajan ayisyen an. Senk goud fè yon dola.

Gouman

Yon moun ki toujou vle manje e ki pa janm santi lè vant li plen. Yon moun ki renmen manje. Anpil timoun gen abitid sa a; kidonk se granmoun yo ki fèt pou kontwole kantite manje ki ap ale nan vant yo.

Goumandiz

Eta yon èt vivan ki manje san kontwole kantite manje ki ap rantre nan vant li.

Gous

Fri anpil plant tankou pwa ki donnen yon grenn ki sanble avèk yon ti baton e ki gen, soti nan twa pou rive nan dis, grenn andedan li.

Gout

Yon ti pati nan yon likid ki ap soti anlè pou tonbe anba. Lapli tonbe an gout sou tè a.

Goute

Mete yon bagay nan bouch pou konpare gou li avèk lòt gou.

Gouvènman

Gouvènman: Yon prezidan avèk tout moun ki ap ede li gouvène you peyi. Yon gwoup moun ki gen pouvwa pou gouvène. Yon moun, gwoup moun, ki ap gouvène yon teritwa.

Gouvènmantal

Gouvènmantal: Tout bagay ki gen rapò avèk yon gouvènman.

Gouyad

Yon fason moun ki ap danse, fè sèks vire ren yo. Moun sa yo gen entansyon vire ren yo pou fè yon wonn san rete, pandan yon kantite tan.